06 Lut

MUZUŁMANIE W EUROPIE – MIĘDZY INTEGRACJĄ A SEPARACJĄ

RELACJE Z WYKŁADU Muzułmanie w Europie – między integracją i separacją.

AUTOR: Jakub Pypeć, uczeń klasy 2b

W poniedziałek 29. 01.2018 uczestnicy projektu I CHANGE, uczniowie wybranych  klas LO w Tuchowie oraz kilkanaścioro uczniów z I LO w Tarnowie wraz z nauczycielami, mieli przyjemność wysłuchać wykładu pani prof. dr hab. Katarzyny Górak-Sosnowskiej pt. ,,Muzułmanie w Europie – między integracją i separacją”. Autorka wykładu na co dzień mieszka w Warszawie, gdzie wykłada na Szkole Głównej Handlowej na Katedrze Studiów Politycznych.

Prelekcja rozpoczęła się od przedstawienia historii muzułmanów w Europie, ponieważ w ciągu wieków na nasz kontynent przybyło kilka ,,fal’’ imigrantów o tym wyznaniu. Imperium arabskie, założone przez Mahometa w VII wieku, po nim kierowane przez kalifów, objęło swym zasięgiem Półwysep Arabski, Palestynę i większość Bliskiego Wschodu, a także północną Afrykę i Hiszpanię. W tym okresie rozwijała się też nauka i sztuka, a arabscy naukowcy zaczęli coraz częściej docierać do Europy Zachodniej w celu poszerzenia swojej wiedzy. Później islam przyjęło szereg innych ludów, m.in. Mongołowie (w tym Tatarzy), Turcy itd. Ich podboje zmieniły układ sił w dawnym świecie, powstało Imperium Osmańskie, które podbiło Konstantynopol, oraz Imperium Mongolskie, którego mieszkańcy w pewnym okresie emigrowali do Rzeczpospolitej.

Współczesne imigracje mają charakter głównie ekonomiczny. Dzisiejsze podejście państw i społeczeństw do przybyszów było tematem kolejnego punktu wykładu. Bogate państwa zachodnioeuropejskie przyjęły kilka różnych strategii wobec imigrantów, spośród których jednak żadna nie została zrealizowana zgodnie z zamierzeniami. Niemcy przyjęły model Gastarbeitera- gościnnego pracownika, który miał przybyć najczęściej z Turcji, przepracować jakiś czas i wrócić do ojczyzny, jednak większość imigrantów pozostało w RFN. W Wielkiej Brytanii zakładano pozostanie przyjezdnych i umożliwienie im kultywowania swojej kultury. Dziś w krajach tych zwiększający się odsetek muzułmanów powoduje, że asymilacja przestaje być konieczna, a imigranci tworzą czasami swoje dzielnice, do których boi się wchodzić policja. Terroryzm jest z pewnością jednym z największych problemów naszych czasów. Radykalizacji sprzyja pustka kulturowa, towarzysząca często dzieciom imigrantów, wynikająca z faktu niebycia rdzennymi Europejczykami, a jednocześnie braku poczucia więzi z krajem pochodzenia. Jednak wyznawcy islamu stanowią na zachodzie ogromną część społeczeństwa, więc nie sposób ich wrzucać do „jednego worka”. Takie myślenie jest powszechne w naszym kraju. Świadczy o tym eksperyment, wykonany przez panią profesor. Na prośbę o narysowanie typowego muzułmanina, zadaną uczniom jednej ze szkół podstawowych, otrzymała niemal wyłącznie obrazy terrorystów. Dziś sytuacja zmienia się dynamicznie, a dwie godziny wykładu pozwoliło jedynie nakreślić ten bardzo szeroki temat, jednak z pewnością czas ten dał nam możliwość pogłębienia naszej wiedzy. Jesteśmy wdzięczni za kolejne przybliżenie nam kultury obcych, ale jakże bliskich nam ludzi.

 

Relacja Aleksandry Dziuban, uczennicy klasy 1a

Dnia 29. 01. 2018r. Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika w Tuchowie, jako jedną z nielicznych, wybranych szkół w Polsce, zaszczyciła swoją obecnością pani prof. dr hab. Katarzyna Górak-Sosnowska, wykładowczyni w Szkole Głównej Handlowej na Katedrze Studiów Politycznych w Warszawie. Celem jej wizyty było wygłoszenie uczniom wykładu na dość sporny i kontrowersyjny w obecnych czasach temat islamu w Europie. Spotkanie to odbyło się w ramach realizacji programu Erasmus+, a dokładnie związanego z nim projektu I CHANGE.

Prelekcja rozpoczęła się około godz. 900 w szkolnej auli i miała potrwać 90 min. Została  poprzedzona przywitaniem gościa ze stolicy i krótkim wprowadzeniem do tematyki owego spotkania wygłoszonym przez panią mgr Anetę Szupińską i dyrektora naszego liceum – pana mgr. Zbigniewa Budzika.

Pani profesor natychmiast zdobyła całkowitą uwagę młodzieży. Godny poszanowania, pełen powagi oraz zaangażowania sposób w jaki prezentowała treści dotyczące muzułmanów, połączony z zabawnymi co jakiś czas momentami, na pewno w znacznej mierze przyczynił się do dużego zainteresowania uczniów problematyką islamu podjętą w ramach projektu, dokładnego wsłuchiwania się w jej słowa i wpatrywania się z zaciekawieniem w wyświetlane slajdy prezentacji multimedialnej, pomagające zobrazować omawiane w danej chwili zagadnienie. Trzeba przyznać, że rzadko w sali przepełnionej zawsze chętną do rozmów młodzieżą, utrzymuje się taka cisza i skupienie, jak wtedy na spotkaniu. Wyjątek stanowiły jedynie chwile, w których poruszano  treści budzące kontrowersje wśród młodych ludzi. W takich sytuacjach słychać było słowne reakcje adresatów wypowiedzi, co jednocześnie było znakiem zaciekawienia daną sprawą i „uważania na lekcji”.

Sam główny motyw omawiany w czasie tych zajęć był niezwkle wciągający, tym bardziej, że słuchacze wykładu to grono nastoletnich uczniów, którzy w codziennym życiu nie mają styczności z kulturą islamską. Pierwsze kilka minut swego wystąpienia pani profesor przeznaczyła na przybliżenie nam historii powiązań narodu polskiego z muzułmanami, która o dziwo zdaje się być dosyć długa i o różnych nastrojach. Oprócz teorii poszerzającej wiedzę i uświadamiającej młodzież, wykładowczyni często odnosiła się do moralności i zdawała pytania dotyczące naszych osobistych postaw wobec wyznawców Allaha (na które każdy mógł sobie sam odpowiedzieć).

Jak wiadomo, młodzi ludzie (nie mając jeszcze w całości ukształtowanego światopoglądu) bardzo łatwo chłoną wiedzę z najbliższego otoczenia, dlatego istotnym jest, by pochodziła ona ze sprawdzonych źródeł. Będąc w temacie religii islamskiej warto wspomnieć, że dużo mówi się teraz w mediach m.in. o uchodźcach, aktach terroru i konfliktach międzynarodowych  na tle wyznaniowym, co też niejednokrotnie było rozpatrywane w referacie przez panią prof. Górak-Sosnowską. Takie wiadomości stanowią czynniki opiniotwórcze wpływające na podejście  nastolatków do islamu, dlatego należy mądrze je interpretować, by w przyjmowanych postawach kierować się faktami, własnym sumieniem, ale przede wszystkim szacunkiem wobec odmiennych kultur, ich wartości. Aby słusznie ocenić jakieś zjawisko należy w jak największym stopniu starać się je poznawać, czemu niewątpliwie służyły te dwie godziny lekcyjne poświęcone religii muzułmanów. Problem pochopnego opiniowania, nieopartego na żadnych doświadczeniach w relacjach z wyznawcami islamu, był jednym z najczęściej poruszanych przez panią profesor i określany jako niesłychanie powszechny w dzisiejszej Europie. Istotne jest jednak to, aby w tym wszystkim zostawić miejsce na poszanowanie godności osób odmiennych kulturowo.

Kolejnym elementem tych nietypowych zajęć, tym razem integrującym panią wykładowczynię z uczniami naszego liceum, były opowiadane przez nią jej własne doświadczenia, w większości określające nastawienie do kwestii różnorodności kulturowej studentów z jej uczelni, co dało możliwość poznania opinii czekającego niebawem licealistów środowiska akademickiego. Swobodną atmosferę spotkania budowała także wymiana zdań pomiędzy mówczynią a uczniami.

Innym punktem zajęć było przedstawienie różnych typów muzułmanów, ich ubiorów, zachowań, postaw społecznych. Za pomocą licznych statystyk ukazanych już na sam koniec spotkania zapoznaliśmy się też z kilkoma modelami postaw względem innych narodów, skutkami ich przyjmowania w innym, nieojczystym społeczeństwie, ich wpływem na osobowość i relacje z ludźmi. Oprócz tego, dzięki wykresom poznaliśmy opinie poszczególnych nacji i muzułmańskich mniejszości narodowych w odniesieniu do siebie nawzajem na różnym tle (zachowania, poglądy, wartości itp.). Po ich analizie, trwający od dwóch godzin lekcyjnych referat dobiegł końca, a salę ogarnęły głośne brawa.

Dzięki tej prelekcji młodzież uzmysłowiła sobie wiele zachodzących w dzisiejszej Europie zjawisk. Całość płynących z niej danych rozjaśniła wiele spornych spraw i dała pełniejszy obraz otaczającej nas rzeczywistości na płaszczyźnie inności kulturowej. Lekcja ta przybliżyła uczniom zupełnie nieznaną w naszej szkolnej wspólnocie religię islamską. Niektórych z nas zapewne pozostawiła z wieloma pytaniami, a przez to pobudziła do dalszej refleksji. To wszystko dowodzi temu, jak zasadniczą rolę odgrywają spotkania tego typu w ukierunkowaniu prawidłowej drogi rozwoju młodych ludzi. Jest to tym bardziej skuteczne, gdy prowadzą je osoby mające ogromną wiedzę i doświadczenie, którymi chcą się dzielić z młodym pokoleniem, tak jak nasz niezwykły gość z Warszawy.